Ataki terrorystyczne na World Trade Center 11 września 2001 roku wstrząsnęły światem, stając się tematem wielu filmów fabularnych i dokumentalnych. Przedstawiamy 10 najmocniejszych tytułów, wyselekcjonowanych na podstawie rankingów krytyków i popularności, z opisami fabuły, obsady i kluczowych aspektów.
Najlepsze filmy o World Trade Center. Kontekst historyczny
World Trade Center (WTC), ikoniczny kompleks wieżowców w Nowym Jorku, zbudowany w latach 1966–1975, stał się symbolem amerykańskiej potęgi gospodarczej z dwiema 110-piętrowymi bliźniaczymi wieżami.
O 8:46 Boeing 11 American Airlines uderzył w Północną Wieżę (93.–99. piętro), o 9:03 Boeing 175 United w Południową (77.–85. piętro). Wieże runęły: Południowa o 9:59 (56 min po uderzeniu), Północna o 10:28 (102 min). Porywacze z Al-Kaidy Osamy bin Ladena (19 terrorystów) uprowadzili 4 samoloty; czwarty (Lot 93) rozbił się w Pensylwanii po buncie pasażerów. Zginęło 2977 osób, w tym 343 strażaków FDNY i 72 policjantów.
Ikoniczne bliźniacze wieże w Nowym Jorku zostały zaatakowane przez porywane samoloty Al-Kaidy, co spowodowało ich zawalenie i śmierć blisko 3000 osób. Wydarzenia te zainspirowały produkcje skupione na bohaterstwie, traumie i konsekwencjach, od rekonstrukcji minut ataku po osobiste dramaty ocalałych.
Filmy dokumentalne o 11 września obfitują w autentyczne relacje policjantów i strażaków z World Trade Center, nagrywane z dyspozytorami, wywiadów i archiwów radiowych. Te świadectwa ukazują chaos, ale też poświęcenie i ogrom strat.
TOP 10 filmów o World Trade Center i atakach 11 września
United 93 (2006) – reż. Paul Greengrass
Fabularny | Obsada: J.J. Johnson, Gregg Henry, Cheyenne Jackson
Wstrząsająca rekonstrukcja porwania Lotu 93 United Airlines. Pasażerowie, dowiadując się o innych atakach na WTC, podejmują desperacką decyzję o odebraniu kontroli porywaczom. Samolot rozbija się na polu w Pensylwanii.
World Trade Center (2006) – reż. Oliver Stone
Fabularny | Obsada: Nicolas Cage, Michael Peña
Dwóch policjantów Port Authority (John McLoughlin i Will Jimeno) zostaje uwięzionych pod gruzami zawalonych wież. Film ukazuje ich walkę o przetrwanie oraz heroiczne wysiłki ratowników.
102 Minutes That Changed America (2008) – reż. Nicole Rittenmeyer, Seth Rendrich
Dokumentalny
Kompilacja autentycznych nagrań świadków z 102 minut ataku – od pierwszego uderzenia do zawalenia Północnej Wieży. Porażający obraz chaosu na ulicach Manhattanu.
Lot 93 / Flight 93 (2006) – reż. Peter Markle
Film TV | Obsada: Colin Glazer, Kendall Cross, Brennan Elliott
Odtworzenie wydarzeń na pokładzie Lotu 93, skupione na desperackiej próbie pasażerów odbicia samolotu terrorystom.
Zero Dark Thirty / Wróg numer jeden (2012) – reż. Kathryn Bigelow
Fabularny | Obsada: Jessica Chastain, Jason Clarke, Joel Edgerton
Dziesięcioletnie polowanie CIA na Osamę bin Ladena, z retrospekcjami do 11 września i dramatycznymi scenami z atakowanych wież.
Extremely Loud & Incredibly Close / Strasznie głośno, niesamowicie blisko (2011) – reż. Stephen Daldry
Fabularny | Obsada: Thomas Horn, Tom Hanks, Sandra Bullock
Poruszająca historia chłopca, który po śmierci ojca w WTC wyrusza w poszukiwanie wskazówek po Nowym Jorku, eksplorując żałobę i traumę.
Reign Over Me / Pan życia i śmierci (2007) – reż. Mike Binder
Fabularny | Obsada: Adam Sandler, Don Cheadle
Mężczyzna traci całą rodzinę w atakach na WTC i popada w głęboką depresję. Stary przyjaciel pomaga mu odnaleźć sens życia.
Fahrenheit 9/11 (2004) – reż. Michael Moore
Dokumentalny
Kontrowersyjna krytyka administracji Busha, powiązań z rodziną bin Ladenów i polityki prowadzonej po zamachach 11 września.
The Hamburg Cell (2004) – reż. Antonia Bird
Fabularny | Obsada: Daniel Lélouis, Sacha Barclay
Nietypowa perspektywa – film ukazuje radykalizację i planowanie ataków z punktu widzenia terrorystów z hamburskiej komórki Al-Kaidy.
9/11 (2017) – reż. Martin Guigui
Fabularny | Obsada: Charlie Sheen, Whoopi Goldberg, Gina Gershon
Trzech strażaków uwięzionych w windzie World Trade Center podczas ataków walczy o ucieczkę z płonącego budynku.
Najlepsze seriale o World Trade Center
Najlepsze seriale dokumentalne o 11 września skupiają się na autentycznych relacjach świadków, archiwaliach i długoterminowych konsekwencjach ataków na World Trade Center. Oto 6 najmocniejszych miniseriali i serii dokumentalnych.
Punkty zwrotne: 11 września i wojna z terroryzmem (Turning Point: 9/11 and the War on Terror, 2021)
5 odcinków | Netflix
Szeroka kronika od początków Al-Kaidy, przez ataki na WTC, po wojnę w Afganistanie. Serial zawiera wywiady z urzędnikami administracji Busha, przedstawicielami Talibanu i żołnierzami.NYC Epicenters 9/11–2021 (2021)
4 odcinki | HBO Max
Podróż Spike’a Lee przez 20 lat po zamachach 11 września w Nowym Jorku. Historie migrantów, strażaków i ofiar COVID-19 – hołd dla miasta, które przetrwało tragedię.
11 września: Dzień z życia Ameryki (9/11: One Day in America, 2024)
6 odcinków | Disney+ / National Geographic
Relacje ratowników i ocalałych z Manhattanu. Rekonstrukcja minut ataku oparta na materiałach archiwalnych i osobistych świadectwach.
W cieniu wież: Liceum Stuyvesant 11 września (In the Shadow of the Towers: Stuyvesant High on 9/11, 2021)
Miniserial, 1 odcinek | HBO Max
Byli uczniowie liceum znajdującego się naprzeciwko WTC wspominają ewakuację i traumę. Unikalna perspektywa nastolatków, którzy byli świadkami tragedii.
Droga do 11 września (The Path to 9/11, 2006)
Miniserial, 2 odcinki | ABC (dostępne online)
Dramatyczna rekonstrukcja wydarzeń od zamachu bombowego w 1993 roku po ataki z 2001. Fokus na błędach CIA i FBI, z wątkiem agenta Johna O’Neilla.
9/11: Inside the President’s War Room (2021)
Dokument BBC, 1 odcinek | BBC / HBO
Kulisy Gabinetu Owalnego prezydenta Busha w dniu ataków. Wywiady z doradcami i rekonstrukcja decyzji o odpowiedzi na zamachy.
Warto wspomnieć, że strażacy biorący udział w akcjach ratunkowych po atakach 11 września 2001 na World Trade Center cierpią do dziś na poważne skutki zdrowotne spowodowane wdychaniem toksycznego pyłu z zawalonych wież, zawierającego azbest, szkło, rtęć i substancje rakotwórcze. Po ponad 24 latach liczba zgonów wśród nich z powodu tych chorób dorównuje lub przewyższa 343 ofiary bezpośrednie z 9/11.
